Stan prawny na: 1 października 2026 r. Kwoty, limity i warunki programów zmieniają się między naborami — przed decyzją sprawdź aktualny regulamin naboru na stronie operatora (lista w sekcji „Źródła” na końcu). Kwoty powiązane z przeciętnym wynagrodzeniem przeliczam według komunikatu GUS za II kwartał 2026 r. (9 233,13 zł, stosowane od 1 września 2026 r.).
Wybór programu zależy od trzech czynników: Twojego statusu prawnego (osoba fizyczna czy spółka, obywatelstwo i tytuł pobytowy), etapu biznesu (start czy rozwój) i potrzebnej kwoty. Poniżej — tabela porównawcza z moimi komentarzami.
Tabela porównawcza programów 2026
| Program | Kwota | Bezzwrotne | Oprocentowanie | Własny wkład | Czas decyzji | Dla kogo |
|---|---|---|---|---|---|---|
| PUP | do 55 398,78 zł | 100% przy min. 12 mies. działalności | — | 0% | do 30 dni (rozpatrzenie wniosku) | Bezrobotni (i niektóre grupy poszukujących pracy) bez działalności w ostatnich 12 mies.; start JDG |
| PFRON | do 138 496,95 zł | 100% przy min. 24 mies. działalności | — | 0% | zależy od PUP | Osoba z niepełnosprawnością zarejestrowana w PUP (bezrobotna lub poszukująca pracy), która sama zakłada działalność (art. 12a) |
| LGD — start | do 150 tys. zł | zwykle do 65% (wg LSR) | — | zwykle min. 35% (wg LSR) | zwykle kilka miesięcy | Osoba fizyczna z obywatelstwem UE, mieszkająca min. 1 rok na obszarze wiejskim objętym LSR; limit w LSR często niższy niż 150 tys. zł |
| LGD — rozwój | do 500 tys. zł | do 65% | — | min. 35% | zwykle kilka miesięcy | Firmy działające min. 365 dni w ostatnich 3 latach na obszarze objętym LSR |
| Wsparcie w Starcie | do 184 662,60 zł | Częściowo (umorzenie do 6× przeciętnego wynagrodzenia, max 50% pożyczki) | 0,25% (stałe) | 0% | zależy od pośrednika | Osoby fizyczne z grup uprawnionych (m.in. bezrobotni, studenci ostatniego roku) bez działalności w ostatnich 12 mies.; działająca JDG się nie kwalifikuje |
| Pożyczka Rozwojowa | do 2 mln zł (Dolny Śląsk) | Nie | 1,5–3% (Dolny Śląsk) | wg regulaminu pośrednika | zależy od pośrednika | MŚP (w tym JDG i Sp. z o.o.) z siedzibą lub oddziałem w województwie; tylko określone typy inwestycji |
Kluczowe wnioski
Jeśli potrzebne są bezzwrotne pieniądze — PUP lub PFRON
PUP to najprostsza droga dla osób zarejestrowanych jako bezrobotne, które chcą otworzyć JDG: do 6-krotności przeciętnego wynagrodzenia, czyli od 1 września 2026 r. do 55 398,78 zł. Urząd rozpatruje kompletny wniosek w terminie do 30 dni. Środki są bezzwrotne pod warunkiem prowadzenia działalności przez co najmniej 12 miesięcy — w przeciwnym razie trzeba je zwrócić z odsetkami ustawowymi. Umowę z PUP trzeba zabezpieczyć (najczęściej poręczenie lub weksel z poręczeniem), a faktyczny limit i zasady ustala konkretny urząd. PFRON (art. 12a ustawy o rehabilitacji) to wsparcie dla samej osoby z niepełnosprawnością, zarejestrowanej w PUP jako bezrobotna lub poszukująca pracy, która zakłada własną działalność: do 15-krotności przeciętnego wynagrodzenia (138 496,95 zł), z obowiązkiem prowadzenia firmy przez 24 miesiące. Zatrudnienie pracownika z niepełnosprawnością to osobny instrument — refundacja kosztów wyposażenia stanowiska pracy (art. 26e).
Jeśli potrzebna jest większa kwota na inwestycję — pożyczka rozwojowa
Pożyczek rozwojowych z regionalnych programów Funduszy Europejskich 2021–2027 udzielają pośrednicy finansowi wybrani przez BGK, a parametry zależą od województwa. Przykład Dolnego Śląska: do 2 mln zł, oprocentowanie stałe 3% (1,5% na obszarach preferencyjnych), spłata do 72–84 miesięcy; w Małopolsce limit wynosił 1,2 mln zł. To finansowanie na warunkach preferencyjnych, czyli pomoc publiczna, a nie oferta rynkowa. Skorzystają z niego MŚP — w tym JDG i Sp. z o.o. — z siedzibą lub oddziałem w danym województwie i tylko na określone typy inwestycji (np. wdrożenie wyników prac B+R, automatyzacja, innowacje, ochrona środowiska). Wkład własny i zabezpieczenie określa regulamin pośrednika. Środki często wyczerpują się przed planowanym końcem naboru.
Jeśli potrzebne jest najtańsze finansowanie na start — Wsparcie w Starcie
Pożyczka z programu „Pierwszy biznes — Wsparcie w Starcie” ma oprocentowanie stałe 0,25% w skali roku i wynosi do 20-krotności przeciętnego wynagrodzenia (184 662,60 zł). Po co najmniej 12 miesiącach prowadzenia działalności, przy terminowej spłacie, można jednorazowo umorzyć część pożyczki — do 6-krotności przeciętnego wynagrodzenia, ale nie więcej niż 50% jej kwoty. Program nie jest jednak dla każdej osoby fizycznej: skorzystają z niego tylko osoby z grup uprawnionych (m.in. bezrobotni, niezatrudnieni poszukujący pracy, studenci ostatniego roku, opiekunowie osób z niepełnosprawnością), które nie prowadziły działalności w ostatnich 12 miesiącach. Osoba z działającą JDG się nie kwalifikuje, a część cudzoziemców jest wyłączona. Dostępność zależy od pośrednika w makroregionie: w makroregionie południowym (śląskie, małopolskie, opolskie, podkarpackie, świętokrzyskie, łódzkie) nabór zamknięto 13 sierpnia 2026 r. z powodu wyczerpania środków.
Jeśli mieszkasz na wsi lub w małej miejscowości — LGD
W ramach LEADER (Plan Strategiczny WPR 2023–2027) lokalne grupy działania ogłaszają okresowe nabory na podjęcie i rozwój działalności na obszarach wiejskich objętych ich lokalną strategią rozwoju (LSR). Maksymalne wsparcie na start to 150 tys. zł, ale w LSR limity są często niższe (np. 80–100 tys. zł); na rozwój — do 65% kosztów kwalifikowalnych, do 500 tys. zł. Kwoty, intensywność i kryteria wyboru ustala LSR danej LGD. Ważne dla przedsiębiorców z Ukrainy: osoba fizyczna musi być obywatelem państwa członkowskiego UE i mieszkać na obszarze wiejskim objętym LSR co najmniej rok przed złożeniem wniosku. Obywatel Ukrainy jako osoba fizyczna nie złoży więc wniosku. Procedura trwa zwykle kilka miesięcy: najpierw ocena w LGD, potem do 5 miesięcy w urzędzie marszałkowskim.
⚠️ Uwaga: Żaden z programów nie jest automatycznie dostępny dla cudzoziemców. Status pobytu, okres rejestracji w Polsce i forma działalności bezpośrednio wpływają na kwalifikowalność, a w naborach LGD osoba fizyczna musi mieć obywatelstwo UE. Przed złożeniem wniosku sprawdź swoją sytuację w regulaminie konkretnego naboru.
Który program jest dla Ciebie?
Grant Match przeanalizuje Twój status, branżę i formę prawną — i wskaże konkretne programy z oceną szans.
Zamów Grant Match — 499 złŹródła
Strony operatorów sprawdzone 1 października 2026 r. Kwoty powiązane z przeciętnym wynagrodzeniem przeliczyłem według komunikatu GUS za II kwartał 2026 r.
- Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej — Wortal PSZ: Dofinansowanie podjęcia działalności gospodarczej (art. 147–153 ustawy z 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia); Wortal PSZ.
- GUS — Komunikat w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w drugim kwartale 2026 r. (10 sierpnia 2026 r.: 9 233,13 zł).
- PFRON — pfron.org.pl: środki na podjęcie działalności gospodarczej dla osoby z niepełnosprawnością (art. 12a ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych) i refundacja kosztów wyposażenia stanowiska pracy (art. 26e); wnioski składa się w PUP.
- BGK — program „Pierwszy biznes — Wsparcie w Starcie”: wsparciewstarcie.bgk.pl (aktualne oprocentowanie, limity i lista pośredników); pośrednik w makroregionie południowym — ARRSA (warunki pożyczki, zamknięcie naboru 13.08.2026).
- BGK / Fundusze Europejskie dla regionów 2021–2027 — pożyczki rozwojowe przez pośredników finansowych: bgk.pl, funduszeeuropejskie.gov.pl (warunki zależą od województwa i pośrednika); przykład Dolnego Śląska — DAWG, Pożyczka Rozwojowa (FEDS 2021–2027).
- ARiMR — podejście LEADER / Lokalne Grupy Działania w Planie Strategicznym WPR 2023–2027: gov.pl/web/arimr; regulaminy naborów publikuje właściwa LGD. Opis interwencji I.13.1 — lodzkie.pl; przykład warunków (obywatelstwo UE, min. 1 rok zamieszkania na obszarze LSR) — LGD Tygiel Doliny Bugu, nabór nr 7/2026.
- Rejestr pomocy publicznej SUDOP (UOKiK) — sprawdzenie wykorzystanego limitu de minimis: sudop.uokik.gov.pl.